Lead time – co to jest i jak go skrócić w firmie produkcyjnej
Lead time to czas od złożenia zamówienia do momentu, gdy klient ma produkt w ręku, liczony w dniach kalendarzowych. Obejmuje wszystko: przyjęcie zlecenia, zakup materiału, czekanie w kolejce, produkcję, kontrolę i transport. W większości firm produkcyjnych sama obróbka to mniej niż 10% tego czasu; reszta to czekanie. Dlatego lead time skraca się nie przez szybsze maszyny, tylko przez usuwanie kolejek.
W skrócie
- Lead time liczy się z perspektywy klienta: od zamówienia do dostawy, a nie od startu produkcji do zejścia z linii.
- W typowej firmie na zamówienie czas przetwarzania to 5–10% lead time; 90% to oczekiwanie między operacjami.
- Krótszy lead time to mniejszy zapas w toku, mniej pilnych zleceń i wyższa terminowość bez dodatkowych ludzi.
Jak policzyć lead time i z czego się składa
Weź 30 ostatnich zrealizowanych zleceń i dla każdego zapisz datę zamówienia i datę dostawy. Różnica w dniach to lead time zlecenia; mediana z 30 to lead time firmy. Potem rozbij jedno typowe zlecenie na etapy i zmierz, ile dni spędziło w każdym: w dziale handlowym przed wprowadzeniem, w oczekiwaniu na materiał, w kolejce przed pierwszą operacją, w produkcji, w kontroli, na rampie. Suma etapów powinna zgadzać się z całością; jeśli nie, znalazłeś etap, o którym nikt nie wiedział.
Lead time = czas obsługi zamówienia + czas zaopatrzenia + czas oczekiwania w kolejkach + czas produkcji + czas kontroli + czas dostawy
Jak skrócić lead time bez inwestycji
- Zmierz, gdzie zlecenie czeka. Najdłuższy etap oczekiwania to pierwszy cel; zwykle jest to kolejka przed wąskim gardłem albo czekanie na decyzję w biurze.
- Zmniejsz partie. Zlecenie na 1 000 sztuk czeka, aż wszystkie przejdą operację, zanim ruszy dalej. Podział na partie transportowe po 200 sztuk skraca przepływ nawet o połowę.
- Ogranicz liczbę otwartych zleceń. Im więcej zleceń na hali naraz, tym dłużej każde czeka. Zwalniaj nowe dopiero, gdy poprzednie wychodzą.
- Przygotuj materiał przed startem. Zlecenie, które rusza bez kompletu komponentów, zatrzyma się w połowie i zablokuje inne.
- Ustaw jedną osobę od pilnych. Każde „pilne” wepchnięte do kolejki wydłuża lead time wszystkich pozostałych.
Lead time a obietnice sprzedaży
Najczęstszy konflikt między sprzedażą a produkcją bierze się stąd, że handlowiec obiecuje termin z czasu produkcji, a klient dostaje towar po lead time. Jeśli produkcja trwa 3 dni, a lead time wynosi 21, to nie produkcja jest winna, tylko 18 dni czekania, których nikt nie widzi. Firma, która zna swój rzeczywisty lead time i jego rozkład, potrafi obiecać termin, który dotrzyma, i policzyć, ile kosztuje każdy dzień skrócenia.
Pytanie kontrolne: jaki procent Twojego lead time to czas, w którym z produktem nikt nic nie robi? Jeśli nie wiesz, przyjmij 90% i sprawdź.
Terminy się wydłużają, choć hala pracuje na pełnych obrotach?
Opowiedz nam o jednym problemie, który ciągnie się od miesięcy. W 45-minutowej rozmowie diagnostycznej powiemy, co sprawdzilibyśmy najpierw i czy jesteśmy w stanie pomóc. Bez prezentacji i bez zobowiązań.
Umów bezpłatną rozmowę diagnostycznąNajczęstsze pytania o lead time
Czym różni się lead time od czasu cyklu?
Czas cyklu to czas jednej operacji na jednej sztuce, liczony w sekundach lub minutach. Lead time to czas całego przejścia zlecenia przez firmę, liczony w dniach. Można mieć krótkie czasy cyklu i bardzo długi lead time, jeśli między operacjami zlecenia czekają.
Jaki lead time jest dobry?
Taki, który jest krótszy od oczekiwań klienta i powtarzalny. Klient wybaczy 14 dni, jeśli zawsze są to 14 dni; nie wybaczy „od 7 do 30”. Rozrzut lead time jest często większym problemem niż jego średnia.
Czy skracanie lead time zwiększa koszty?
Zwykle je obniża. Krótszy lead time oznacza mniej zapasu w toku, mniej miejsca na hali, mniej poszukiwań i mniej pilnych zleceń z nadgodzinami. Koszt rodzi się dopiero, gdy skracanie robi się przez dodatkowe zmiany zamiast przez usuwanie kolejek.
Czytaj też: Wąskie gardło w produkcji: jak je znaleźć w jeden dzień · Horyzont prognozy: na jaki okres prognozować sprzedaż